Waarom zit ik in een sleur?

Door No Rush · Bijgewerkt op 21 oktober 2026

Het korte antwoord

In een sleur lijken je dagen op elkaar en verandert er niets, wat je ook probeert. Veel van wat je elke dag doet, gaat op gewoonte, aangezet door dezelfde plekken, tijden en mensen. In een onderzoek onder studenten die naar een andere universiteit gingen, braken oude gewoontes makkelijker zodra de omgeving veranderde. Begin dus met één klein ding rond een gewoonte te veranderen, zoals de tijd, de route of de kamer.

Waardoor kom je in een sleur?

Vaak door gewoonte. Psychologen Wendy Wood en David Neal beschrijven hoe gewoontes worden aangezet door dingen om je heen: een plek, een tijdstip, de mensen bij wie je bent, of wat je net deed. Zit een gewoonte er eenmaal in, dan zet zo’n prikkel hem aan voordat je iets kiest. Zo brengt dezelfde omgeving steeds dezelfde dag terug.

Als er niets lijkt te veranderen

Wat ik ook doe, er verandert niets is een zin die veel mensen kennen. Soms klopt hij gewoon een tijd, bijvoorbeeld als geld, werk of andere mensen het meeste van je dag bepalen.

Het helpt om te vragen hoe lang het al zo is. Een paar weken is iets anders dan zolang als je je kunt herinneren. Is het al heel lang zo, of lijkt niets er nog toe te doen, praat dan met je huisarts of met iemand die je vertrouwt. De hulplijnen staan onderaan deze pagina.

Hoe doorbreek je de sleur?

Verander één prikkel rond een gewoonte. In een onderzoek van Wood, Tam en Witt hielden studenten die naar een andere universiteit gingen oude gewoontes, zoals tv kijken, vast als de nieuwe omgeving op de oude leek. Waar de omgeving veranderde, werd de oude gewoonte losser, en telde wat ze van plan waren zwaarder. Dat kun je in het klein proberen: een andere route lopen, ergens anders ontbijten, of je telefoon ’s avonds in een andere kamer leggen.

Een concrete vraag in plaats van een grote

Steeds vragen waarom ben ik zo? houdt mensen eerder vast, volgens een overzicht van Edward Watkins. Concrete gedachten, zoals wat doe ik morgen om acht uur anders?, leidden vaker ergens heen. Kies één moment van morgen en bedenk wat daar anders aan wordt.

Hoe lang duurt het voor iets nieuws vanzelf gaat?

In een onderzoek van Phillippa Lally en haar collega’s kozen 96 mensen iets om elke dag in dezelfde situatie te doen, zoals een wandeling na het ontbijt. Het duurde 18 tot 254 dagen voor het vanzelf ging. Eén keer overslaan maakte geen wezenlijk verschil. Dat iets nieuws weken duurt, is gewoon.

In de No Rush-app

De app heeft een scherm Waar het blijft hangen, met zinnen die mensen tegen zichzelf zeggen. Een daarvan is Wat ik ook doe, er verandert niets. Tik je die aan, dan vraagt de app hoe lang dat al zo is. Antwoord je dat het zo is zolang als je je kunt herinneren, dan geeft de app je geen opdracht. Hij zegt dat een mens je hier beter mee helpt dan een app.

No Rush-app

Een iPhone-app voor mensen die vastlopen. De app zet steeds één kleine volgende stap klaar en zegt erbij waarom die. Het is geen therapie.

Meld me gratis aan Doe de test Voor iPhone. Binnenkort in de App Store. De eerste zeven dagen zijn gratis in de app. Daarna kies je zelf of je een abonnement neemt. Meld je je nu aan, dan blijft de app voor jou altijd gratis.

Bronnen

Wood & Neal (2007). A new look at habits and the habit-goal interface. Psychological Review, 114(4), 843-863. doi.org/10.1037/0033-295X.114.4.843
Wood, Tam & Witt (2005). Changing circumstances, disrupting habits. Journal of Personality and Social Psychology, 88(6), 918-933. doi.org/10.1037/0022-3514.88.6.918
Watkins (2008). Constructive and unconstructive repetitive thought. Psychological Bulletin, 134(2), 163-206. doi.org/10.1037/0033-2909.134.2.163
Lally, van Jaarsveld, Potts & Wardle (2010). How are habits formed: modelling habit formation in the real world. European Journal of Social Psychology, 40(6), 998-1009. doi.org/10.1002/ejsp.674